Mới đây, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long - thành viên Tập đoàn Y khoa Hoàn Mỹ tiếp nhận người bệnh C. L. A. (28 tuổi, địa chỉ TP. Cần Thơ) trong tình trạng yếu nhẹ nửa người trái và mất khả năng nói.
Theo người nhà, khoảng 2 giờ trước khi nhập viện, anh B. đột ngột chóng mặt, sau đó té ngã, xuất hiện yếu nửa người và không thể nói. Nhận thấy những biểu hiện bất thường, gia đình nhanh chóng đưa anh đến bệnh viện.
Kích hoạt Code Stroke, chạy đua với “thời gian vàng”
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ Khoa Cấp cứu nhận định đây là trường hợp nghi đột quỵ cấp và lập tức kích hoạt quy trình cấp cứu đột quỵ cấp (Code Stroke). Người bệnh được ưu tiên đánh giá, thực hiện các xét nghiệm cần thiết và chụp cộng hưởng từ (MRI) não 3.0 Tesla nhằm nhanh chóng xác định tổn thương, đồng thời hội chẩn các chuyên khoa liên quan.
Kết quả ghi nhận người bệnh bị nhồi máu não cấp thùy đỉnh trái và vẫn còn trong cửa sổ điều trị. Sau khi đánh giá chỉ định và loại trừ các chống chỉ định, người bệnh được sử dụng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch trong khoảng 1 giờ kể từ khi nhập viện.
BS.CKI. Nguyễn Khắc Huy Bình, Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long, bác sĩ trực tiếp tham gia cấp cứu người bệnh, cho biết: “Trong đột quỵ nhồi máu não, thời gian có ý nghĩa quyết định đối với khả năng phục hồi. Người bệnh được đưa đến bệnh viện càng sớm thì cơ hội tiếp cận các phương pháp tái thông mạch như thuốc tiêu sợi huyết hoặc can thiệp lấy huyết khối khi có chỉ định càng cao, qua đó giảm nguy cơ tử vong và di chứng”.
Sau điều trị, tình trạng người bệnh cải thiện rõ rệt. Hiện anh tỉnh táo, giao tiếp bình thường, không còn yếu liệt và tiếp tục được theo dõi, điều trị theo phác đồ.
Theo BS.CKI. Trần Thanh Khiết – Trưởng Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long, đối với đột quỵ cấp, việc tổ chức quy trình cấp cứu đồng bộ đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Khi Code Stroke được kích hoạt, các khâu từ đánh giá ban đầu, chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm, hội chẩn đến quyết định phương pháp tái thông mạch được phối hợp khẩn trương nhằm rút ngắn tối đa thời gian từ khi người bệnh đến viện đến khi được điều trị.
“Người dân không nên chờ triệu chứng tự hết hoặc tự điều trị tại nhà. Khi xuất hiện đột ngột méo miệng, yếu tay chân, nói khó, mất khả năng nói, mất thăng bằng hoặc những biểu hiện thần kinh bất thường, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng cấp cứu đột quỵ càng sớm càng tốt”, BS. Khiết khuyến cáo.
Tuổi trẻ vẫn có thể đột quỵ – đừng xem nhẹ yếu tố nguy cơ béo phì
Điểm đáng lưu ý ở trường hợp này là người bệnh mới 28 tuổi, không ghi nhận bệnh lý nền nhưng có tình trạng béo phì. Đây cũng là lời cảnh báo rằng đột quỵ không chỉ xảy ra ở người lớn tuổi.
ThS. BS.CKI. Đỗ Thị Kim Phướng, Khoa Nội tiết - Nội thần kinh, Bệnh viện Hoàn Mỹ Cửu Long cho biết, thừa cân, béo phì không đơn thuần là vấn đề về vóc dáng. Đặc biệt, sự tích tụ quá mức của mỡ nội tạng có liên quan đến nhiều rối loạn chuyển hóa, làm gia tăng nguy cơ kháng insulin, đái tháo đường type 2, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu và bệnh lý tim mạch. Đây đều là những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ về lâu dài.
Vì vậy, kiểm soát cân nặng cần được xem là một phần của chiến lược chủ động bảo vệ sức khỏe. Người thừa cân, béo phì nên được đánh giá tình trạng dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ chuyển hóa; duy trì chế độ ăn cân bằng, tăng cường vận động phù hợp và kiểm tra sức khỏe định kỳ. Việc giảm cân cần thực hiện khoa học, tránh nhịn ăn cực đoan hoặc tự áp dụng các phương pháp giảm cân không phù hợp.
Các bác sĩ cũng khuyến cáo người dân ghi nhớ nguyên tắc FASTđể nhận biết sớm đột quỵ: F (Face) – mặt méo, lệch; A (Arm) – yếu hoặc tê tay chân; S (Speech) – nói khó, nói ngọng hoặc không nói được; T (Time) – thời gian rất quan trọng, cần gọi cấp cứu hoặc nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng điều trị đột quỵ.
Trường hợp nam thanh niên 28 tuổi một lần nữa cho thấy: đột quỵ có thể xảy ra ngay cả khi còn trẻ. Nhận biết sớm dấu hiệu, đến bệnh viện trong “thời gian vàng” và chủ động kiểm soát các yếu tố nguy cơ, trong đó có thừa cân, béo phì, chính là những mắt xích quan trọng để giảm nguy cơ tử vong và di chứng do đột quỵ.
