Chính phủ yêu cầu khơi thông nguồn lực, hoàn thiện pháp luật về đất đai và bất động sản

Chính phủ yêu cầu khẩn trương hoàn thiện hàng loạt dự án luật quan trọng, trong đó có Luật Đất đai, Luật Nhà ở và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi); đồng thời đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, kiểm soát lạm phát, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và xử lý sớm tình trạng thiếu sách giáo khoa.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị quyết số 278/NQ-CP ngày 18/9/2026 về phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 9/2026 và một số nhiệm vụ trọng tâm phát triển kinh tế - xã hội thời gian tới.

Theo Nghị quyết, Chính phủ cơ bản thống nhất về sự cần thiết, mục tiêu và định hướng hoàn thiện 8 dự án luật, nghị quyết. Đây là những dự án có phạm vi tác động rộng, liên quan trực tiếp đến huy động nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội và nhiều lĩnh vực đang tồn tại khó khăn, vướng mắc cần được tháo gỡ.

Chính phủ đặt ra yêu cầu thể chế phải đi trước một bước, mở đường cho phát triển; xử lý những chồng chéo, bất cập; khơi thông và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, đồng thời bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người dân và doanh nghiệp. Các bộ liên quan được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện hồ sơ các dự án luật, nghị quyết để trình Quốc hội.

Hoàn thiện chính sách giá đất, xử lý đất bỏ hoang

Một trong những nội dung trọng tâm là dự án Luật Đất đai (sửa đổi). Chính phủ đánh giá đây là dự án luật đặc biệt quan trọng, có tác động trực tiếp, sâu rộng đến đời sống kinh tế, chính trị, xã hội và nhận được sự quan tâm lớn của người dân, doanh nghiệp, tổ chức.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao tiếp tục rà soát toàn diện dự thảo. Đáng chú ý, Chính phủ yêu cầu nghiên cứu, hoàn thiện tiêu chí khung, nguyên tắc và cơ chế xác định, kiểm tra, giám sát việc quyết định giá đất; chính sách giá đất và vai trò của Nhà nước trong điều tiết, quản lý, quyết định giá đất.

Các chính sách về tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với đất sản xuất kinh doanh, đất phát triển nhà ở và cho thuê cũng phải tiếp tục được nghiên cứu.

Nghị quyết đồng thời đặt ra yêu cầu hoàn thiện cơ chế tài chính xử lý chênh lệch địa tô, xử lý đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng; xây dựng cơ chế phòng ngừa hành vi tham nhũng, tiêu cực, trục lợi chính sách bồi thường, tái định cư và xây dựng trái phép.

Một nội dung khác được nhấn mạnh là xây dựng và kết nối dữ liệu đất đai theo nguyên tắc minh bạch tối đa nhằm thúc đẩy giao dịch bất động sản; đơn giản hóa thủ tục hành chính theo nguyên tắc một đầu mối, một cửa và thực hiện đăng ký bắt buộc về quyền sử dụng đất cũng như mọi biến động đất đai.

Bộ Công an, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng được yêu cầu tổ chức lấy ý kiến Nhân dân thông qua hệ thống VNeID đối với ba dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

Ngăn ngừa đầu cơ, trục lợi chính sách nhà ở

Đối với Luật Nhà ở (sửa đổi), Chính phủ yêu cầu quy định rõ thời hạn sử dụng nhà chung cư theo niên hạn xây dựng công trình; đồng thời làm rõ quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu khi nhà chung cư hết thời hạn sử dụng.

Dự thảo cũng cần bổ sung tiêu chí khung làm căn cứ để UBND cấp tỉnh quyết định cụ thể việc hạn chế phân lô, bán nền, cùng các biện pháp nhằm ngăn ngừa tối đa hoạt động đầu cơ, trục lợi chính sách.

Chính phủ yêu cầu hoàn thiện quy định về nhà ở cho thuê, xác định rõ các loại hình nhà ở, cơ chế tài chính liên quan đến thuế, phí, tiền sử dụng đất và tín dụng; đồng thời xây dựng biện pháp phòng ngừa đầu cơ, trục lợi chính sách nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và chế tài xử lý tương ứng.

Hướng tới thị trường bất động sản công khai, minh bạch

Đối với dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Chính phủ yêu cầu hoàn thiện cơ chế để thị trường bất động sản trở thành kênh phân bổ đất đai công khai, minh bạch, lành mạnh, ổn định và bền vững.

Các quy định cần hướng tới quản lý thị trường minh bạch, chống đầu cơ và thao túng; rà soát điều kiện kinh doanh, trình tự giao dịch, huy động vốn và trách nhiệm công khai thông tin, qua đó bảo đảm an toàn pháp lý và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia thị trường, đặc biệt là người mua nhà.

Dữ liệu bất động sản cũng được yêu cầu kết nối, chia sẻ với dữ liệu đất đai, quy hoạch, thuế, công chứng, dân cư và tín dụng.

Đẩy nhanh đầu tư công, hỗ trợ doanh nghiệp

Cùng với hoàn thiện thể chế, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương triển khai quyết liệt các giải pháp để hoàn thành cao nhất mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng là thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công; đẩy nhanh tiến độ các dự án tồn đọng đã được tháo gỡ khó khăn; xử lý các dự án, công trình trọng điểm, nhất là hạ tầng giao thông, khoa học công nghệ và năng lượng.

Bộ Tài chính và Bộ Công Thương được giao đánh giá mức độ tham gia của doanh nghiệp trong nước vào chuỗi cung ứng, xuất khẩu của khu vực có vốn đầu tư nước ngoài, từ đó đề xuất giải pháp tăng liên kết và giá trị gia tăng trong nước.

Chính phủ cũng yêu cầu tập trung kiểm soát lạm phát, giữ ổn định kinh tế vĩ mô; phối hợp linh hoạt chính sách tiền tệ, tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, theo dõi sát giá dầu thô, xăng dầu, năng lượng, điện, lương thực, thực phẩm và vật liệu xây dựng.

Đáng chú ý, Bộ Tài chính được giao đánh giá toàn diện tình hình hoạt động của doanh nghiệp trong nước, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, kịp thời đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ sản xuất kinh doanh. Đồng thời, cơ quan này phải chủ động thông tin về định hướng chính sách thuế đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, cá nhân, hộ kinh doanh dự kiến trình Quốc hội.

Yêu cầu xử lý dứt điểm tình trạng thiếu sách giáo khoa

Trong lĩnh vực giáo dục, Chính phủ giao Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với các địa phương khẩn trương rà soát tổng thể nhu cầu và số lượng sách giáo khoa các môn học, lớp học còn thiếu trên cả nước, có giải pháp cung ứng ngay và xử lý dứt điểm trong thời gian sớm nhất.

Cùng với đó là tăng cường kiểm tra, chấn chỉnh việc cung ứng suất ăn học đường, xác định rõ trách nhiệm của chính quyền địa phương, nhất là chính quyền cơ sở, nhằm bảo đảm dinh dưỡng, chất lượng, an toàn thực phẩm và sức khỏe học sinh.

Trong lĩnh vực y tế, Bộ Y tế được giao tiếp tục rà soát và hoàn thiện quy định pháp luật về thuốc, thiết bị y tế theo hướng đổi mới phương thức quản lý, cắt giảm khâu trung gian trong cung ứng, bảo đảm cơ sở y tế và người bệnh tiếp cận thuốc, thiết bị y tế có chất lượng với giá phù hợp.

Siết điều kiện đầu tư cơ sở giáo dục

Thông tin báo chí của Văn phòng Chính phủ cũng cho biết Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị định số 360/2026/NĐ-CP quy định điều kiện đầu tư và hoạt động của các cơ sở giáo dục.

Theo đó, trường mầm non tư thục phải có mức đầu tư ít nhất 30 triệu đồng/trẻ, không bao gồm chi phí sử dụng đất. Trường hợp không xây dựng cơ sở vật chất mới mà thuê hoặc sử dụng cơ sở sẵn có, mức đầu tư tối thiểu phải đạt 70% mức nêu trên.

Đối với giáo dục đại học, Nghị định số 361/2026/NĐ-CP quy định cơ sở giáo dục đại học tư thục khi được thẩm định cho phép thành lập phải hoàn thành, nghiệm thu cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật, trang thiết bị và tài sản hữu hình khác tại trụ sở chính với tổng giá trị đầu tư thực tế được kiểm toán hoặc định giá tối thiểu 300 tỷ đồng, không bao gồm giá trị quyền sử dụng đất.

Với phân hiệu của cơ sở giáo dục đại học tư thục, tổng giá trị đầu tư thực tế cho cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật, trang thiết bị và tài sản hữu hình khác tại địa điểm đặt phân hiệu phải đạt tối thiểu 100 tỷ đồng.

Những yêu cầu trên cho thấy trọng tâm điều hành trong thời gian tới tập trung đồng thời vào hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực đất đai và bất động sản, thúc đẩy đầu tư, hỗ trợ sản xuất kinh doanh và nâng cao chất lượng các lĩnh vực thiết yếu như giáo dục, y tế, qua đó phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2026.