Hội thảo được tổ chức nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 45-NQ/TW về phát huy vai trò đội ngũ trí thức và Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Các tham luận gửi đến hội thảo và tham luận trực tiếp của các chuyên gia, nhà khoa học đã tập trung phân tích và đề xuất nhiều giải pháp liên quan đến đào tạo, phát triển và thu hút nhân tài. Nhiều ý kiến cho rằng bài toán nguồn nhân lực hiện nay không chỉ dừng ở các chính sách ưu đãi hay cơ chế thị thực riêng lẻ mà cần được tiếp cận theo hướng xây dựng hệ sinh thái phát triển đồng bộ. Việc thu hút, sử dụng và giữ chân nhân lực chất lượng cao cần gắn với môi trường nghiên cứu cạnh tranh, cơ chế trao quyền phù hợp, đồng thời thúc đẩy kết nối viện, trường, doanh nghiệp nhằm chuyển hóa tri thức thành giá trị thực tiễn.
Nhiều ý kiến đề xuất cần nghiên cứu một cơ chế đặc thù dành cho chuyên gia quốc tế, nhà khoa học, nhà sáng lập đổi mới sáng tạo, chuyên gia công nghệ chiến lược, trí thức kiều bào và sinh viên tốt nghiệp từ các đại học hàng đầu thế giới. Cơ chế này cần có thời hạn lưu trú đủ dài, quy trình xét duyệt nhanh, điều kiện minh bạch, cho phép linh hoạt làm việc, nghiên cứu, khởi nghiệp…
Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đề nghị các chuyên gia nhà khoa học cần phân tích, đề xuất giải pháp hoàn thiện thể chế nhằm tạo bước đột phá trong chiến lược đào tạo nhân tài nghiên cứu ngay từ bậc đại học. Cơ chế đặc thù hỗ trợ các trung tâm giáo dục lớn như ĐHQG TP Hồ Chí Minh phát huy vai trò hạt nhân, xây dựng hệ sinh thái nhân tài quốc gia. Đặc biệt, cần có chiến lược phát triển nhân lực công vụ, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao phù hợp với các mô hình chính quyền địa phương hiện đại để hướng tới sự phát triển bền vững.
Ở góc độ đơn vị đào tạo nhân lực, GS, TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Ủy viên Trung ương Đảng, Giám đốc ĐHQG TP Hồ Chí Minh đề xuất cần có các cơ chế đặc thù nhằm thu hút và giữ chân nhân tài trong các lĩnh vực công nghệ cao như: Trí tuệ nhân tạo (AI), vi mạch bán dẫn, dữ liệu lớn và tự động hóa… Đồng thời, việc kết nối chặt chẽ giữa Nhà nước, cơ sở giáo dục đại học và doanh nghiệp được xem là yếu tố quan trọng để đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu phát triển mới.
Trong khuôn khổ chương trình, ĐHQG TP Hồ Chí Minh và Học viện Chính trị Khu vực II đã ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược nhằm tăng cường kết nối giữa lý luận và thực tiễn, giữa khoa học chính trị với khoa học công nghệ, quản trị và đổi mới sáng tạo; đồng thời mở rộng hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu liên ngành và tham mưu chính sách phục vụ phát triển bền vững khu vực Đông Nam Bộ và cả nước.
