Mùa lễ hội đặc biệt sau vinh danh UNESCO
Theo ghi nhận của phóng viên Tạp chí Việt Đức tại Khu du lịch quốc gia Núi Sam, hàng vạn người dân và du khách từ khắp các tỉnh, thành đã về Châu Đốc tham dự mùa lễ hội năm nay. Các tuyến đường quanh Miếu Bà Chúa Xứ ngập tràn sắc đỏ của cờ hội, đèn lồng và trang phục biểu diễn.
Hàng chục đoàn lân - sư - rồng nối dài qua các tuyến phố, thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi. Không khí lễ hội năm nay mang ý nghĩa đặc biệt khi đây là mùa lễ đầu tiên sau khi Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, khẳng định giá trị nổi bật của một lễ hội dân gian đã tồn tại và phát triển qua nhiều thế hệ.
Hành trình lịch sử của một di sản
Theo các tài liệu nghiên cứu văn hóa dân gian Nam Bộ, tín ngưỡng thờ Bà Chúa Xứ gắn liền với quá trình khai phá vùng đất An Giang của cư dân Việt ở phương Nam. Qua thời gian, từ một hình thức tín ngưỡng địa phương, lễ hội đã trở thành không gian văn hóa cộng đồng, nơi hội tụ các giá trị lịch sử, tín ngưỡng, nghệ thuật trình diễn dân gian và phong tục tập quán của nhiều cộng đồng dân cư cùng sinh sống trên vùng đất biên giới.
Đây cũng là nơi phản ánh sinh động quá trình giao thoa văn hóa giữa các dân tộc Việt, Khmer, Chăm và Hoa, tạo nên bản sắc riêng có của vùng Tây Nam Bộ. Nơi kết nối cộng đồng và lan tỏa tình người Điều làm nên sức sống bền bỉ của Lễ hội Vía Bà Chúa Xứ Núi Sam không chỉ nằm ở các nghi lễ truyền thống mà còn ở tinh thần cộng đồng được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
Trong những ngày diễn ra lễ hội, hình ảnh người dân địa phương hỗ trợ du khách, phát nước miễn phí, hướng dẫn đường đi, giúp đỡ người già và trẻ nhỏ đã trở thành nét đẹp quen thuộc. Nhiều đoàn hành hương từ các tỉnh, thành xa xôi trở về không chỉ để chiêm bái mà còn để gặp gỡ, kết nối và chia sẻ những giá trị văn hóa truyền thống. Chính sự gắn kết ấy đã góp phần tạo nên bản sắc riêng của lễ hội, nơi niềm tin tâm linh hòa quyện cùng tinh thần tương thân tương ái của người dân Nam Bộ.
Bảo tồn di sản cho các thế hệ tương lai
Sau khi được UNESCO ghi danh, An Giang đang tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản theo hướng bền vững.
Bên cạnh việc bảo tồn các nghi thức truyền thống, địa phương tiếp tục đầu tư hạ tầng du lịch, nâng cao chất lượng dịch vụ và xây dựng môi trường văn hóa lễ hội văn minh, an toàn. Mục tiêu không chỉ là thu hút du khách mà còn bảo đảm những giá trị cốt lõi của lễ hội được gìn giữ nguyên vẹn, để di sản tiếp tục được cộng đồng trao truyền cho các thế hệ mai sau.
Giữa dòng người hành hương tấp nập dưới chân Núi Sam hôm nay, có thể cảm nhận rõ rằng Lễ Vía Bà Chúa Xứ không chỉ là một lễ hội tín ngưỡng. Đó còn là nơi lưu giữ ký ức lịch sử, kết tinh bản sắc văn hóa và lan tỏa những giá trị nhân văn sâu sắc của vùng đất Nam Bộ
