Đây là sự kiện chính trị - nghề nghiệp có ý nghĩa đặc biệt đối với những người làm báo cả nước trong bối cảnh toàn ngành đang triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đẩy mạnh xây dựng nền báo chí cách mạng Việt Nam chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại và thực hiện Chiến lược chuyển đổi số báo chí đến năm 2030. Chuỗi hoạt động do Hội Nhà báo Việt Nam chủ trì, dưới sự chỉ đạo của Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng thành phố Hải Phòng tổ chức.
Năm 2026 đánh dấu lần đầu tiên chuỗi hoạt động được tổ chức tại thành phố Hải Phòng. Theo ông Nguyễn Đức Lợi - Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, việc lựa chọn trung tâm kinh tế biển năng động của cả nước làm địa điểm tổ chức không chỉ nhằm tôn vinh truyền thống vẻ vang của báo chí cách mạng Việt Nam mà còn tạo diễn đàn để đội ngũ người làm báo kết nối, chia sẻ kinh nghiệm, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và khẳng định vai trò tiên phong của báo chí trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Điểm nhấn đầu tiên của chuỗi hoạt động là Hội Báo toàn quốc 2026 với chủ đề “Báo chí Việt Nam - Trung thành, Sáng tạo, Trách nhiệm trong kỷ nguyên mới”. Sự kiện quy tụ 66 cơ quan báo chí và các cấp Hội Nhà báo trên cả nước với tổng cộng 87 gian trưng bày, được bố trí tại các khu vực gồm khu trung tâm, khu báo chí chủ lực, khu thành phố Hải Phòng, khu các cấp Hội Nhà báo và khu trưng bày ngoài trời.
Không gian Hội Báo được thiết kế như một hành trình kết nối giữa truyền thống và tương lai, giới thiệu những thành tựu nổi bật của báo chí Việt Nam trong hơn một thế kỷ phát triển, đồng thời phản ánh vai trò của báo chí trong công tác xây dựng Đảng, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đồng hành cùng sự phát triển của đất nước và hội nhập quốc tế.
Bên cạnh đó, Bảo tàng Báo chí Việt Nam sẽ tổ chức trưng bày chuyên đề ngoài trời mang tên “Báo chí và dòng chảy văn hóa Việt Nam”, dài gần 150m, giới thiệu khoảng 1.000 hình ảnh, tư liệu, bài báo, bìa báo và tranh cổ động được tuyển chọn công phu.
Cùng với Hội Báo toàn quốc, Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026 sẽ diễn ra trong hai ngày 19 và 20/6 với sự tham gia của lãnh đạo các cơ quan báo chí, nhà báo, chuyên gia truyền thông và diễn giả uy tín. Diễn đàn gồm lễ khai mạc, lễ bế mạc và 09 phiên thảo luận chuyên sâu tập trung vào những vấn đề trọng tâm của báo chí hiện đại như bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phát triển kinh tế báo chí, bản quyền báo chí trong kỷ nguyên AI, quảng bá hình ảnh Việt Nam trên hệ sinh thái báo chí số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong tòa soạn, truyền thông chính sách, sắp xếp cơ quan báo chí và chiến lược phát triển báo chí trong môi trường số.
Điểm mới của diễn đàn năm nay là sự tham gia chủ trì một số phiên thảo luận của các cơ quan báo chí chủ lực như: Báo Nhân Dân, Thông tấn xã Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam và Hội Nhà báo thành phố Hải Phòng. Theo Ban Tổ chức, sự đồng hành của các đơn vị này sẽ mang đến nhiều góc nhìn thực tiễn, góp phần nâng cao chất lượng thảo luận và chia sẻ kinh nghiệm nghề nghiệp.
Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX là một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của chuỗi hoạt động. Đây là giải thưởng nghề nghiệp cao quý nhất của giới báo chí Việt Nam, được tổ chức thường niên nhằm tôn vinh những tác giả, nhóm tác giả có tác phẩm xuất sắc, đóng góp nổi bật cho sự nghiệp báo chí cách mạng.
Năm nay, Hội đồng Giải Báo chí Quốc gia đã lựa chọn 123 tác phẩm xuất sắc để trao giải, gồm 11 giải A, 26 giải B, 50 giải C và 36 giải Khuyến khích thuộc 13 loại giải. Đặc biệt, năm 2026 đánh dấu chặng đường 20 năm Giải Báo chí Quốc gia đồng hành cùng sự phát triển của đất nước và nền báo chí cách mạng Việt Nam. Các tác phẩm được vinh danh phản ánh sinh động những vấn đề lớn của đời sống xã hội, góp phần tạo dựng sự đồng thuận và củng cố niềm tin của nhân dân.
Theo ông Nguyễn Đức Lợi, dù ngành báo chí đang trong quá trình sắp xếp, tinh gọn bộ máy, giải thưởng năm nay vẫn thu hút số lượng lớn tác phẩm chất lượng cao. Nhiều tác phẩm thể hiện tinh thần dấn thân của người làm báo trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, phản ánh những vấn đề thực tiễn và đề xuất giải pháp cho sự phát triển của đất nước. Đáng chú ý, Giải Báo chí Quốc gia năm nay lần đầu tiên bổ sung hai hạng mục mới là báo chí đa phương tiện và tác phẩm ứng dụng sáng tạo.
Bên cạnh các hoạt động chuyên môn, Chung kết Cuộc thi “Tiếng hát Người làm báo mở rộng” năm 2026 tiếp tục là điểm hẹn văn hóa đặc sắc của những người làm báo. Cuộc thi năm nay thu hút 44 tiết mục dự thi từ các Hội Nhà báo địa phương, cơ quan báo chí trong nước cùng các đoàn báo chí đến từ Lào, Thái Lan và Campuchia. Sau các vòng sơ khảo và trực tuyến, Ban Giám khảo đã lựa chọn 19 tiết mục xuất sắc vào vòng chung kết.
Sự tham gia của các nhà báo quốc tế không chỉ mang đến màu sắc văn hóa đa dạng cho chương trình mà còn góp phần tăng cường giao lưu, hợp tác nghề nghiệp và thắt chặt tình hữu nghị giữa báo chí Việt Nam với báo chí các nước trong khu vực.
Theo kế hoạch, Hội Báo toàn quốc 2026 sẽ khai mạc từ 14h30 – 15h30 ngày 19/6 tại Trung tâm Hội nghị - Biểu diễn Hải Phòng và bế mạc chiều 21/6. Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XX diễn ra vào 20h ngày 21/6 tại Nhà hát Hoa Phượng Đỏ, Trung tâm Hội nghị - Biểu diễn thành phố Hải Phòng. Các hoạt động sẽ được truyền hình, phát thanh trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam và các cơ quan báo chí liên quan.
