Trước đó, bệnh nhân nam Đ. M. T., 27 tuổi, địa chỉ ở thành phố Cần Thơ được tuyến trước chuyển đến bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ vào lúc 07 giờ 32 phút ngày 08/01/2026 với tình trạng sốc ( huyết áp thấp phải dùng thuốc vận mạch liều cao), suy hô hấp nặng bóp bóng qua nội khí quản, ý thức lơ mơ, kích thích, thể trạng thừa cân béo phì. Trước đó, bệnh nhân đau bụng thượng vị, nôn ói nhiều được nhập viện tuyến trước sau đó chuyển đến Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ điều trị.
Qua chẩn đoán bệnh nhân: sốc nhiễm khuẩn; viêm tụy cấp nặng do tăng triglyceride máu biến chứng suy hô hấp cấp mức độ nặng; suy thận cấp; suy gan cấp. Bệnh nhân được điều trị với các kỹ thuật chuyên sâu: thở máy, lọc máu liên tục,…
Sau 05 ngày điều trị (13/01/2026) tại ICU mặc dù bệnh nhân đã được can thiệp lọc máu liên tục, kháng sinh, vận mạch, các hỗ trợ hồi sức tích cực,… chức năng thận bệnh nhân có cải thiện, đã ngưng được vận mạch, tuy nhiên vấn đề hô hấp bệnh nhân chuyển biến xấu, tổn thương phổi nặng biến chứng ARDS (tỷ lệ biến chứng ARDS trên bệnh nhân viêm tuỵ cấp vào khoảng 6,5-15%, bệnh nhân đã được cài đặt thông số máy thở tối ưu nhưng oxy máu bệnh nhân không đạt mục tiêu kèm theo tình trạng ứ CO2.
Tiên lượng bệnh rất xấu có nguy cơ tử vong rất cao. Vì vậy, lãnh đạo khoa đã hội chẩn cùng ê-kíp ECMO quyết định thực hiện kỹ thuật VV-V ECMO cho bệnh nhân (oxy hóa máu qua màng ngoài cơ thể), cơ hội cứu cánh cuối cùng cho bệnh nhân.
Bằng sự quyết tâm, kiên trì của tập thể y bác sĩ, kỳ tích đã xuất hiện, các chỉ số oxy máu và các cơ quan khác dần được phục hồi, sau 06 ngày chạy ECMO và lọc máu liên tục thì bệnh nhân đã được rút ECMO, ngưng lọc máu liên tục, các chỉ số xét nghiệm đang hồi phục tốt. Bệnh nhân được rút nội khí quản 03 ngày sau đó (22/01/2026).
Sau 14 ngày điều trị tích cực với sự nỗ lực không ngừng của các bác sĩ, dấu hiệu sinh tồn bệnh nhân ổn định, được chỉ định cai máy thở, rút nội khí quản và chuyển về khoa Nội Lão để tiếp tục theo dõi, điều trị và chăm sóc. Hiện tại bệnh nhân ổn định, tỉnh táo, tiếp xúc tốt, các xét nghiệm trở về giá trị bình thường, xuất viện ngày 28/01/2026.
BS.CKII. Dương Thiện Phước, Trưởng khoa Hồi sức tích cực - Chống độc bệnh viện thông tin: Tổn thương phổi cấp và hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS) trong viêm tụy cấp vẫn là một vấn đề nghiêm trọng, với tỷ lệ tử vong lên đến 80% (dao động 26.5-80% ), nguyên nhân chính của tình trạng tổn thương phổi trong viên tuỵ cấp là do tăng giải phóng các hoá chất trung gian gây viêm, hoạt hoá tế bào nội mô và tăng tính thấm thành mạch dẫn đến tổn thương phổi lan toả và hậu quả là giảm trao đổi khí.
Mặc dù có nhiều tiến bộ trong chẩn đoán và điều trị, tỷ lệ tử vong của bệnh nhân viêm phổi ARDS nặng còn rất cao. Ở những bệnh nhân thể trạng béo phì, viêm tụy cấp thể nặng và biến chứng sốc nhiễm trùng nặng là thách thức điều trị cho các bác sỉ.
Trong bối cảnh đó, ECMO đóng vai trò như một tia hy vọng hỗ trợ thay thế chức năng sống, VV-V ECMO là kỹ thuật phức tạp hơn V-V EMO thông thường, đòi hỏi các bác sĩ, điều dưỡng cần theo dõi phải sát sao kỹ lưỡng tình trạng của bệnh nhân nhiều biến chứng vì cơ địa bệnh nhân béo phì nên việc điều trị gặp nhiều khó khăn. ECMO được chỉ định kịp thời và thực hiện lần đầu trên ca bệnh viêm tuỵ cấp nặng biến chứng sốc - suy đa tạng - ARDS - béo phì - rối loạn đông máu.
ECMO (Extracorporeal Membrane Oxygenation) là một hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể để hỗ trợ cơ học tạm thời cho hô hấp và/hoặc tuần hoàn cho bệnh nhân thất bại với điều trị thông thường.
Có 2 loại ECMO chính: V-V ECMO lấy máu ra từ tĩnh mạch và trả máu về tĩnh mạch, tác dụng như phổi giả bằng cách trao đổi O2 và CO2 qua một màng trao đổi khí; V-A ECMO lấy máu từ tĩnh mạch và trả máu về động mạch, tác dụng như tim nhân tạo bơm máu đi nuôi cơ thể.
Đặc biệt, với những trường hợp vừa tổn thương phổi trầm trọng vừa tụt huyết áp, suy đa cơ quan, Hybrid ECMO (VV-AV) trở thành giải pháp tối ưu: không chỉ đảm nhận chức năng trao đổi khí của phổi mà còn đồng thời hỗ trợ tuần hoàn, giúp duy trì sự sống khi các biện pháp thở máy, vận mạch và hồi sức thường quy đều thất bại. Đây chính là “cầu nối” tạo điều kiện cho bệnh nhân có thêm thời gian điều trị căn nguyên và hồi phục dần chức năng cơ quan.
Thành công của trường hợp trên đến từ việc bệnh nhân được chẩn đoán chính xác và điều trị tích cực theo phác đồ ngay từ giai đoạn sớm. Tuy nhiên, do bệnh diễn tiến nặng trên nền thể trạng thừa cân, béo phì, quá trình điều trị gặp nhiều khó khăn. Béo phì được xem là chống chỉ định tương đối với kỹ thuật ECMO, các bác sĩ đã cân nhắc kỹ lưỡng và tối ưu hóa mọi phương pháp điều trị nhằm cứu sống người bệnh. Việc bệnh nhân phục hồi sức khỏe tốt không chỉ mang lại kết quả điều trị tích cực mà còn đánh dấu một cột mốc thành công quan trọng của ê-kíp ECMO bệnh viện.
Hiện nay, ECMO đã trở trành kỹ thuật thường quy của bệnh viện và là kỹ thuật hồi sức chuyên sâu, hiện đại, giúp cứu sống trong nhiều trường hợp nguy kịch trong nhiều chuyên khoa khác nhau, mang lại hy vọng sống cho những bệnh nhân từng được đánh giá là tỷ lệ tử vong cao.
Nhờ kỹ thuật ECMO, rất nhiều ca bệnh được cứu sống ngoạn mục như viêm cơ tim cấp, viêm phổi nặng gây hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS), nhồi máu cơ tim cấp biến chứng choáng tim, thuyên tắc phổi nguy kịch, sốc phản vệ nguy kịch không đáp ứng điều trị thường quy… là minh chứng cho hiệu quả của phương pháp này; đồng thời đánh dấu bước tiến quan trọng trong lĩnh vực hồi sức cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa trung ương Cần Thơ nói riêng và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long nói chung./.
