Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc thay mặt Chính phủ ký ban hành Nghị định số 366/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 104/2018/NĐ-CP ngày 8/8/2018 và Nghị định số 08/2019/NĐ-CP ngày 23/1/2019 của Chính phủ quy định một số chế độ đối với thành viên Cơ quan Việt Nam ở nước ngoài, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 51/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024.
Nghị định mới làm rõ khái niệm thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài. Theo đó, thành viên gồm cán bộ, công chức, viên chức, người lao động; sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp; viên chức, công nhân viên làm việc trong lực lượng vũ trang được cấp có thẩm quyền cử đi công tác nhiệm kỳ tại cơ quan Việt Nam ở nước ngoài theo quy định của pháp luật về cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài và các quy định liên quan.
Mỗi bộ, ngành được phân công tối đa một thành viên kiêm nhiệm
Một nội dung đáng chú ý là chế độ phụ cấp đối với thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài tham gia công tác kiêm nhiệm và biên chế kiêm nhiệm của bộ, ngành được bổ sung, làm rõ.
Theo quy định mới, người đứng đầu cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được cấp có thẩm quyền giao kiêm nhiệm công tác tại nước khác hoặc tổ chức quốc tế khác được hưởng phụ cấp kiêm nhiệm địa bàn. Trường hợp kiêm nhiệm từ một đến hai nước hoặc tổ chức quốc tế khác được hưởng 15% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn; kiêm nhiệm từ ba nước hoặc tổ chức quốc tế khác trở lên được hưởng 20% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn.
Thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài tham gia công tác kiêm nhiệm được hưởng phụ cấp theo tỷ lệ tương ứng với từng chức vụ ngoại giao và chức danh có chỉ số sinh hoạt phí tương đương quy định tại Bảng tỷ lệ hưởng phụ cấp kiêm nhiệm địa bàn ban hành kèm theo Nghị định.
Mỗi bộ, ngành có biên chế tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài được phân công tối đa một thành viên tham gia công tác kiêm nhiệm. Người đứng đầu cơ quan chủ quản trong nước có trách nhiệm phân công thành viên thực hiện nhiệm vụ này tại địa bàn.
Nhà nước chi trả chi phí điều trị tại nước thứ ba trong tình huống nguy hiểm
Nghị định 366/2026/NĐ-CP quy định thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài công tác nhiệm kỳ tại địa bàn xảy ra xung đột vũ trang, thảm họa do thiên tai, dịch bệnh nghiêm trọng đe dọa tính mạng hoặc trong điều kiện công tác đặc biệt khó khăn được hưởng trợ cấp hằng tháng bằng 30% mức sinh hoạt phí cơ sở nhân với hệ số địa bàn.
Bộ trưởng Bộ Ngoại giao được quyết định địa bàn và thời gian hưởng trợ cấp này mà không phải xin ý kiến thống nhất của Bộ Tài chính.
Đáng chú ý, thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại và chi phí điều trị tại nước thứ ba trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan.
Nghị định cũng điều chỉnh chế độ thanh toán một số khoản chi phí trong thời gian công tác ở nước ngoài. Theo đó, thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được Nhà nước thanh toán tiền nhà ở, điện, nước, chất đốt, thuê bao cáp truyền hình, cước điện thoại và thuê bao internet; được hưởng 40% mức lương hiện hưởng cộng phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp thâm niên vượt khung nếu có và tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội như khi công tác trong nước.
Trường hợp bố, mẹ đẻ, bố, mẹ vợ, bố, mẹ chồng, bố, mẹ nuôi theo quy định của pháp luật, vợ, chồng, con đẻ hoặc con nuôi qua đời tại Việt Nam, nước sở tại hoặc nước thứ ba, thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được thanh toán tiền vé khứ hồi về Việt Nam hoặc nước thứ ba trong nhiệm kỳ công tác.
Bổ sung chính sách đối với vợ, chồng và con đi theo
Nghị định 366/2026/NĐ-CP bổ sung chế độ đối với vợ, chồng đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài. Theo đó, vợ, chồng được Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại và chi phí điều trị tại nước thứ ba trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan.
Chế độ đối với con chưa thành niên đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài cũng được sửa đổi theo hướng bổ sung chính sách hỗ trợ học phí và bảo đảm trong các tình huống rủi ro.
Theo quy định, con đi theo thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài được hỗ trợ học phí đến hết bậc trung học phổ thông tại quốc gia tiếp nhận. Mức hỗ trợ được cấp theo từng tháng trong năm học, tối đa bằng mức sinh hoạt phí cơ sở đối với trường hợp thực tế có đóng học phí tại nước sở tại.
Chính sách này áp dụng tại những địa bàn mà trường công lập sở tại không có chính sách miễn học phí cho con thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài hoặc những địa bàn mà con của thành viên phải học tại trường ngoài công lập.
Ngoài hỗ trợ học phí, con chưa thành niên đi theo thành viên được Nhà nước chi trả chi phí mua bảo hiểm khám bệnh, chữa bệnh và chế độ vé máy bay tương tự thành viên cơ quan Việt Nam ở nước ngoài. Trong trường hợp thiên tai, dịch bệnh nguy hiểm hoặc xung đột vũ trang gây nguy hiểm trực tiếp tới cơ quan, Nhà nước chi trả toàn bộ chi phí đi lại và điều trị tại nước thứ ba.
Nghị định số 366/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 24/9/2026. Các chế độ quy định tại Nghị định được áp dụng từ ngày 1/7/2026 đối với thành viên và vợ, chồng, con đi theo thành viên cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.
Đối với thành viên và vợ, chồng, con chưa thành niên đi theo thành viên các cơ quan khác của Việt Nam ở nước ngoài, các chế độ tại Nghị định số 08/2019/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 51/2024/NĐ-CP, tiếp tục được thực hiện. Việc áp dụng các chế độ mới đối với nhóm này sẽ thực hiện theo quy định của cấp có thẩm quyền.
